GİST(Gastrointestinal Stromal Tümör) Hakkında Sorular

GİST nedir?

GİST gastrointestinal (Gİ) kanalın seyrek görülen bir kanseridir. GİST'lerin çoğu midede ya da ince bağırsakta gelişir; küçük bir bölümü de Gİ kanalda başka bir yerde gelişir. GİST genellikle ilerleyene kadar herhangi bir fiziksel semptoma neden olmadığı için tanı koymak ve erken tedavi etmek güçtür.

GİST gelişirken tümör tek bir bölgede sınırlıdır, örneğin, mide. İlk yerlerinde kalan GİST'ler lokalize tümör olarak adlandırılır. Ne var ki, GİST ilerledikçe vücudun başka bölgelerine yayılabilir. GİST yayılınce metastatik tümör haline gelir. GİST genellikle fark edilene kadar epey büyür, pek çoğu da daha çok karaciğer olmak üzere başka organlara sıçrar.

GİST'in nedeni nedir?

GİST'in başlıca nedenlerinden birinin normal fonksiyonlarından farklı etkinlik gösteren KİT adı verilen bir proteinin neden olduğu sanılmaktadır. Normal hücrelerin sınırlı bir yaşam süresi vardır. Hücrelerin yüzeyinde yer alan KİT proteini hücre içine yalnızca gerektiği zaman çoğalmalarını söyleyen bir sinyal gönderir. KİT proteini normal fonksiyonunu kaybettiğinde bu sinyal sürekli aktif hale gelir ve hücreler çoğalmaya devam eder. Kanserli GİST hücreleri sağkalım açısından bir "avantaja" sahiptir, çünkü çevrelerindeki normal hücrelerden daha hızlı çoğalır ve daha uzun süre hayatta kalırlar. Kanserli hücreler ne kadar uzun süre hayatta kalırlarsa o kadar tehlikeli olabilirler ve vücudun başka bölgelerine yayılma ihtimalleri o kadar fazladır.

GİST nasıl tedavi edilir?

Bugüne kadar GİST olan hastaların tedavi açısından pek az seçeneği vardı.

GİST'te başlıca tedavi cerrahidir. GİST vücudun başka bölgelerine de yayılmış olabileceği için ameliyat ile çıkarılamayabilir. Genellikle, ameliyatla bile, ilk GİST'in bir bölümü vücutta kalabilir ya da GİST vücudun başka bir bölgesinde yeniden ortaya çıkabilir. Bu vakalarda, ameliyatın yalnızca hastalık semptomlarını gidermeye yaradığı ve tedavi edici olmadığı kabul edilir.

Kemoterapi ve radyoterapi gibi geleneksel kanser tedavileri hastalığın tedavisinde etkisiz olmuştur. Etkili tedavi olmadığı için ve pek çok GİST ameliyatla çıkarılamadığı için etkili bir ilaç tedavisi geliştirilmesi büyük önem taşımıştır. İmatinib GİST tedavisinde onaylanan ilk etkili ilaçtır; daha önce GİST hastalığını tedavi edecek başka bir çare olmayan GİST hastaları için etkili bir tedavi seçeneği sunmaktadır

GİST'te imatinib nasıl işe yarar?

İmatinib GİST'in başlıca nedenini spesifik olarak hedef alan bir tedavidir. GİST hücrelerindeki KİT proteini kanserli hücrelere çoğalmaya devam etmelerini söyleyen bir sinyal gönderir. İmatinib KİT proteininden gelen sinyali bloke ederek ya da kapatarak iş görür, böylece GİST hücrelerinin çoğalması durabilir.

Yan etkiler nelerdir?

Klinik çalışmalarda çoğu hastada İmatinib tedavisiyle hafif ya da orta şiddette yan etkiler görülmüştür. Çoğu hastada yan etkiler İmatinib tedavisini kescek kadar rahatsız edici olmamıştır. En sık rastlanan yan etkiler bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı, yorgunluk, kas ağrısı, kas krampları, deride döküntü ve sıvı tutulmasıdır.

Bazı hastalarda İmatinib tedavisi sırasında Gİ kanalda ya da tümörde kanama meydana gelmiştir. Kanamanın nedeni—İmatinib değil—tümör olabilirse de, dışkınızda kan görürseniz, karın ağrısı çekerseniz, güçsüz hisseder ya da başınız dönerse ya da solgun görünürseniz hemen doktorunuza haber vermeniz gerekir.

İmatinib tedavisi sırasında bu semptomlardan herhangi biri görülürse, özellikle şiddetliyse, doktorunuza haber verin

• Bulantı
• Kusma
• İshal
• Karın Ağrısı
• Yorgunluk
• Kas Ağrısı
• Kas Krampları
• Deride döküntü
• Sıvı Tutulması

Pek çok ilaç gibi İmatinib de alabileceğiniz başka ürünlerden etkilenebilir ya da bu ürünleri etkileyebilir. Böyle bir durumda İmatinib ya da diğer ilaçların etkinliği kaybolabilir ya da daha ağır yan etkilere yol açabilir. Etkileşimlere neden olan parasetamol (asetaminofen) gibi bazı ilaçlar ya da sarı kantaron otu gibi bitkisel ürünler sıklıkla reçetesiz elde edilir. ayrıca, doğum kontrol hapları (oral kontraseptifler), kanı sulandıran ilaçlar (özellikle varfarin) ve antikonvülsanlar da İmatinib ile etkileşime girebilir. Buna ek olarak, İmatinib greyfrut suyu ile alınmamalıdır. Bu yüzden, halen almakta olduğunuz ya da gelecekte almayı planladığınız bütün ilaçlar ve ekleri doktorunuza mutlaka söylemeniz gerekir.

Ya gebeysem?

İmatinib gebelik sırasında kullanılırsa ya da hasta İmatinib kullanırken gebe kalırsa hastaya fötus açısından olası tehlike anlatılmalıdır. Gebe kalabilecek olan kadınların tedavi sırasında etkin bir gebelikten korunma yöntemi kullanması teşvik edilmelidir. Lütfen İmatinib tedavisine başlamadan önce bu konuları doktorunuz ya da hemşirenizle konuşun.

İmatinib nasıl alınır? GİST'te doz nedir?

İmatinib hastalar açısından pratik bir tedavidir. Hastanede uygulanması gereken pek çok ilacın tersine imatinib tablet formunda mevcuttur ve günde bir kez ağızdan alınır. Sindirim bozukluğunu önlemek için hastaların imatinib'i yemeklerle birlikte ve büyük bir bardak suyla birlikte alması tavsiye edilir.

İmatinib kullanımı kolay bir ilaçtır. Hastanede uygulanması gereken pek çok ilacın tersine İmatinib tablet formunda mevcuttur ve genellikle günde bir kez ağızdan alınır. Sindirim sistemi rahatsızlığını en aza indirmek için İmatinib'i yemeklerle birlikte ve büyük bir bardak suyla almanız gerekir.

Çoğu hastada tavsiye edilen standart başlangıç dzu günde 400 mg'dır. İmatinib 100 mg ve 400 mg'lık tabletler halinde mevcuttur. Doktorunuz size hangi dozu almanız gerektiğini ve her tabletten kaç tane alacağınızı anlatacaktır.

Tedaviye verdiğiniz yanıta bağlı olarak, doktorunuz almakta olduğunuz İmatinib dozunu değiştirmeye karar verebilir. Günlük dozunuz değişirse doktorunuzun tavsiyelerine mutlaka uyun.

Ya almam gerekenden daha fazla İmatinib alırsam?

Almanız gerekenden daha fazla İmatinib aldığınızı düşünüyorsanız hemen doktorunuzla konuşun. Tıbbi tedavi gerekebilir.

Kusuyorsanız bir doz daha almayın. Doktorunuza haber verin.

Benim sorumluluklarım neler?

İmatinib ağızdan alınan bir tedavi olduğu için en önemli sorumluluğunuz her gün doğru dozu aldığınızdan emin olmaktır.

Yan etki meydana gelirse bunu doktorunuzla konuşmanız gerekir.

Doktorunuz kesmenizi söylemediyse İmatinib almaya devam etmeniz büyük önem taşır. Tedavinizi kesmeden önce doktorunuza haber verin. Sizin için reçetelenen doza uymanız optimal sonuç alınmasında büyük önem taşır. Moraliniz bozuksa doktorunuz, hemşireniz ya da bir arkadaşınız ya da ailenizden bir kişiyle neler hissettiğinizi konuşun. Tedavi sırasında duygusal destek almak tıbbi destek almak kadar önemlidir.